Przejście na emeryturę oznacza często spadek naszych przychodów o kilkadziesiąt procent. Jak podnieść sobie emeryturę? Jak ją zwiększyć w prosty sposób. Oto nasz poradnik:

Po pierwsze spróbuj dorabiać, ale zawsze sprawdzaj swoje przychody

Zawieszeniu ulega Twoje świadczenie, jeśli zarobiłeś powyżej 130 proc. przeciętnego wynagrodzenia. Praca na emeryturze może wpłynąć na jej wysokość, ale tylko pod warunkiem, że były odprowadzane składki na ubezpieczenia społeczne. Dodatkowe przychody podnoszą podstawę naszego wymiaru emerytury, gdy wskaźnik podstawy wymiaru obliczony z uwzględnieniem tych zarobków, będzie wyższy od poprzedniego. Oznacza to, że musimy złożyć wniosek o doliczenie stażu z tytułu wypracowania nowego okresu. Można również złożyć wniosek o przeliczenie podstawy wymiaru emerytury z uwzględnieniem zarobków uzyskanych po jej przyznaniu.

Czytaj więcej na temat tego Co robić na emeryturze i jak się do niej przygotować

Jeśli pracujesz na emeryturze i odprowadzasz jednak składki, możesz wystąpić do ZUS nie tylko z wnioskiem o doliczenie tych lat do stażu pracy, ale również o przeliczenie podstawy wymiaru świadczenia z uwzględnieniem nowych zarobków. Uwaga! Nie możesz domagać się przeliczenia częściej niż raz na kwartał.

Jeszcze raz przelicz tak zwane „zerowe lata”

Jeśli przy wyliczaniu emerytury nie udowodniłeś wysokości uzyskiwanych zarobków, to te lata uwzględniono jako tzw. zerowe. Możesz wystąpić do ZUS o przeliczenie i podwyżkę świadczenia. Obowiązujące od 2009 r. przepisy likwidują tzw. zerowe lata. ZUS przy wyliczeniu emerytury zamiast zera musi uwzględnić przynajmniej minimalne wynagrodzenie obowiązujące w danym roku, za który nie ma informacji o Twoich zarobkach.

Uwaga! To przeliczenie dotyczy tylko osób, które były zatrudnione w pełnym wymiarze czasu pracy. ZUS nie dokona też tego przeliczenia automatycznie. To Ty musisz złożyć wniosek o przeliczenie podstawy wymiaru świadczeń.


Przejdź z emerytury wcześniejszej na zwykłą

Jeśli jesteś na wcześniejszej emeryturze (nie ma znaczenia, kiedy na nią przechodzisz) i dorabiasz, możesz zawsze złożyć wniosek (druk Rp-1E) o przeliczenie do oddziału ZUS. Aby zamienić swoją emeryturę musisz:

  • osiągnąć ustawowy wiek emerytalny,
  • przez co najmniej 30 miesięcy dorabiać na wcześniejszej emeryturze.

Wtedy ZUS może na nowo wylicza świadczenie i do nowego dopisuje wyższą kwotę bazową (jest to 100 proc. przeciętnego wynagrodzenia pomniejszone o składki na ubezpieczenie społeczne – co roku ogłasza ją GUS).

UWAGA. To przeliczenie jest możliwe tylko dla osób urodzonych jeszcze przed 1949 r. Natomiast osobom urodzonym po 1949 r. emerytura zostanie przeliczona na nowych zasadach – na podstawie zwaloryzowanego kapitału początkowego i zebranych składek na indywidualnym koncie od 1999 r. Do wniosku o przeliczenie należy dołączyć dokumenty, które poświadczą okresy zatrudnienia po nabyciu prawa do wcześniejszej emerytury.

Zbieraj dokumenty o swojej pracy

Do kapitału początkowego mają prawo osoby, które pracowały przed 1999 r. Nie zawsze jednak przy wyliczaniu emerytury udaje się wszystkim zgromadzić odpowiednie dokumenty, co wpływa na wysokość konkretnej emerytury. Warto ich poszukać. Twoja emerytura może zostać podwyższona, jeśli przedstawisz:
dokumenty potwierdzające staż pracy (np. zaświadczenie z uczelni, świadectwa pracy, wpisy w legitymacji ubezpieczeniowej), dokumenty płacowe – tzw. druki Rp-7, a także kopie listy płac

Gdzie tych dokumentów szukać?

ZUS – posiada specjalny informator z wykazem ponad 6.000 przekształconych lub zlikwidowanych przedsiębiorstw (na stronie www.zus.pl). W internetowej bazie o miejscach przechowywania dokumentacji osobistej i płacowej prowadzonej przez archiwum w Milanówku. Najlepiej wysłać wniosek faksem, listem lub e-mailem. Wzór wniosku znajdziesz na stronie www.apdop.gov.pl.

Jeśli w ZUS nic nie ma, szukaj w archiwum działającym przy urzędzie wojewódzkim, na którego terenie znajdowała się zlikwidowana firma, lub w archiwach resortowych, np. Archiwum Ministerstwa Gospodarki (dotyczy zlikwidowanych zakładów pracy z sektora przedsiębiorstw), plac Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa, tel. 22 870 21 96, bip.mg.gov.pl, e-mail: archiwum@mg.gov.pl;

Gdy poszukiwania w archiwach nie przyniosą rezultatu, możesz nawet szukać świadków, którzy potwierdzą twoje zatrudnienie przed 15 listopada 1991 r. lub po tej dacie, w razie utraty dokumentów wskutek powodzi w 1997 r. i 2010 r. Ważne! Zeznania świadka będą ważne tylko wtedy gdy udowodni, że z tobą pracował.

Przelicz dokładnie swoją pomostówkę

Jeśli pobierasz jeszcze emeryturę pomostową i pracujesz, to na twoim koncie w ZUS zbierają się składki. Wniosek o jej przeliczenie możesz złożyć nie wcześniej, niż po zakończeniu roku kalendarzowego, w którym przechodzisz na „pomostówkę”. Jeżeli np. miało to miejsce w listopadzie 2018 r., o przeliczenie możesz wystąpić np. w marcu 2019 r. Gdy osiągniesz się wiek emerytalny, będziesz mieć prawo do normalnej emerytury. Musisz jednak złożyć  wniosek. Jeżeli tego nie zrobisz, ZUS przestanie wypłacać „pomostówkę”, a nie zacznie wypłacać emerytury.

Pamiętaj! Zawsze w sytuacji emerytury pomostowej, nie możesz dorabiać w swoim dawnym zawodzie (w warunkach szczególnych lub szczególnym charakterze). Gdy pracujesz w innym miejscu, zawodzie wtedy obowiązują limity jak przy wcześniejszej emeryturze.